Cục Thuế đang nghiên cứu các giải pháp nhằm triển khai nền tảng số và phần mềm kế toán dùng chung miễn phí cho doanh nghiệp nhỏ, doanh nghiệp siêu nhỏ, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh. Đây là một trong những nội dung được ngành Thuế đặt mục tiêu thực hiện nhằm hỗ trợ khu vực kinh tế tư nhân giảm chi phí tuân thủ, từng bước số hóa hoạt động kế toán và thực hiện tốt hơn các nghĩa vụ về thuế.
Nội dung này được đưa ra tại cuộc họp do Cục Thuế tổ chức để trao đổi về phương án triển khai chính sách hỗ trợ theo Điều 10 Nghị định số 20/2026/NĐ-CP ngày 15/1/2026 của Chính phủ, quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Nghị quyết số 198/2025/QH15 về các cơ chế, chính sách đặc biệt phát triển kinh tế tư nhân.
Hướng đến giải pháp thực tế cho người kinh doanh
Theo Phó Cục trưởng Cục Thuế Mai Sơn, việc cung cấp miễn phí phần mềm kế toán không nên được nhìn nhận đơn thuần là việc xây dựng hoặc lựa chọn một sản phẩm công nghệ.
Điều quan trọng hơn là phải hình thành được một công cụ dễ sử dụng, an toàn và phù hợp với thực tế hoạt động của từng nhóm đối tượng.
Đối với doanh nghiệp nhỏ, doanh nghiệp siêu nhỏ, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh, chi phí đầu tư cho phần mềm, hạ tầng công nghệ và nhân sự kế toán có thể trở thành một khoản chi đáng kể. Vì vậy, nếu có một nền tảng dùng chung đáp ứng được những nghiệp vụ cơ bản, chính sách này có thể giúp các đơn vị giảm bớt chi phí trong quá trình tổ chức hoạt động kế toán và thực hiện nghĩa vụ thuế.
Bên cạnh yếu tố miễn phí, yêu cầu đặt ra là phần mềm phải thực sự đáp ứng được nhu cầu sử dụng trong thực tế, thay vì chỉ dừng ở việc cung cấp một công cụ công nghệ.
Những yêu cầu đặt ra đối với phần mềm kế toán miễn phí
Một trong những vấn đề được Cục Thuế đặc biệt lưu ý là khả năng tuân thủ đồng thời các quy định về kế toán và thuế.
Phần mềm dự kiến cung cấp cần hỗ trợ người sử dụng thực hiện các công việc kế toán cần thiết, ghi nhận và quản lý dữ liệu đầy đủ, đồng thời tạo thuận lợi cho việc lưu trữ chứng từ và dữ liệu dưới dạng điện tử.
Đáng chú ý, phần mềm cũng cần có khả năng kết nối với những hệ thống mà doanh nghiệp và hộ kinh doanh đang sử dụng, trong đó có phần mềm hóa đơn điện tử và dịch vụ chữ ký số.
Việc kết nối đồng bộ sẽ giúp hạn chế tình trạng phải nhập đi nhập lại cùng một dữ liệu trên nhiều hệ thống, qua đó giảm thời gian xử lý và hạn chế sai sót trong quá trình thực hiện nghiệp vụ.
Ngoài tính năng nghiệp vụ, vấn đề an toàn thông tin và bảo mật dữ liệu cũng được đặt ra. Do phần mềm có thể lưu trữ nhiều thông tin liên quan đến hoạt động kinh doanh, doanh thu, chi phí và dữ liệu kế toán của người sử dụng, hệ thống cần đáp ứng các yêu cầu phù hợp về bảo mật và an toàn dữ liệu.
Không nhất thiết xây dựng lại từ đầu
Một điểm đáng chú ý trong phương án triển khai là việc tận dụng năng lực, kinh nghiệm và các sản phẩm công nghệ đã có trên thị trường.
Thay vì nhất thiết phải xây dựng một hệ thống hoàn toàn mới, cơ quan quản lý đang xem xét khả năng khai thác những giải pháp đã được phát triển và sử dụng thực tế.
Cách tiếp cận này có thể giúp rút ngắn thời gian triển khai, tận dụng kinh nghiệm của các đơn vị cung cấp phần mềm và hạn chế việc sử dụng nguồn lực không cần thiết.
Tuy nhiên, quá trình lựa chọn và triển khai vẫn phải bảo đảm các nguyên tắc công khai, minh bạch, cạnh tranh lành mạnh và sử dụng hiệu quả ngân sách nhà nước.
Đây cũng là một trong những vấn đề được các đại biểu tập trung trao đổi tại cuộc họp.
Ba phương án đang được nghiên cứu
Tại cuộc họp, các đại biểu đã đưa ra 3 phương án triển khai để tiếp tục nghiên cứu và đánh giá.
Với từng phương án, các nội dung được đặt lên bàn thảo luận gồm khả năng thực hiện trên thực tế, thời gian cần thiết để đưa hệ thống vào vận hành, những chức năng tối thiểu mà phần mềm phải đáp ứng cũng như khả năng kết nối với hệ thống của cơ quan thuế.
Bên cạnh đó, các vấn đề về kinh phí, hạ tầng kỹ thuật, nguồn nhân lực và phương thức hỗ trợ người sử dụng cũng được xem xét.
Đây là những yếu tố có ý nghĩa quan trọng bởi đối tượng được hỗ trợ khá đa dạng. Nhu cầu sử dụng phần mềm của một doanh nghiệp nhỏ có thể khác với hộ kinh doanh hoặc cá nhân kinh doanh. Do đó, phương án triển khai cần tính đến đặc điểm của từng nhóm thay vì áp dụng một mô hình cứng nhắc cho tất cả.
Doanh nghiệp công nghệ sẽ đóng vai trò quan trọng
Cuộc họp cũng có sự tham gia trao đổi của các đơn vị đang cung cấp giải pháp phần mềm kế toán trên thị trường.
Các bên đã chia sẻ về những sản phẩm hiện có, tính năng đang được cung cấp, khả năng đáp ứng các yêu cầu nghiệp vụ cũng như điều kiện kỹ thuật cần thiết nếu tham gia vào chương trình.
Việc tham khảo trực tiếp từ các đơn vị cung cấp giải pháp giúp Cục Thuế có thêm cơ sở để đánh giá năng lực thực tế của thị trường, từ đó xây dựng các yêu cầu kỹ thuật và nghiệp vụ phù hợp hơn.
Đồng thời, vai trò và trách nhiệm của từng đơn vị trong quá trình xây dựng, cung cấp và hỗ trợ vận hành phần mềm cũng là vấn đề cần tiếp tục làm rõ.
Người sử dụng sẽ được hỗ trợ như thế nào?
Một nội dung khác được quan tâm là cách thức hỗ trợ người dùng sau khi phần mềm được đưa vào sử dụng.
Đối tượng hưởng chính sách không chỉ có doanh nghiệp mà còn bao gồm hộ và cá nhân kinh doanh. Trong khi đó, mức độ am hiểu công nghệ và nghiệp vụ kế toán giữa các nhóm này có thể rất khác nhau.
Do đó, bên cạnh việc cung cấp phần mềm, phương án triển khai cần tính đến hướng dẫn sử dụng, hỗ trợ kỹ thuật và giải đáp trong quá trình vận hành.
Một hệ thống miễn phí nhưng khó sử dụng hoặc thiếu cơ chế hỗ trợ sẽ khó phát huy đầy đủ hiệu quả của chính sách. Ngược lại, nếu phần mềm được thiết kế đơn giản, dễ tiếp cận và có hệ thống hỗ trợ phù hợp, người kinh doanh sẽ có thêm điều kiện để chủ động thực hiện công tác kế toán và nghĩa vụ thuế.
Kỳ vọng giảm chi phí và thúc đẩy chuyển đổi số
Việc nghiên cứu cung cấp miễn phí nền tảng số và phần mềm kế toán dùng chung được kỳ vọng mang lại lợi ích trực tiếp cho nhóm doanh nghiệp có quy mô nhỏ cũng như hộ và cá nhân kinh doanh.
Trước hết, chính sách có thể góp phần giảm chi phí đầu tư và chi phí tuân thủ liên quan đến công tác kế toán. Đồng thời, việc sử dụng công cụ số cũng giúp các đơn vị từng bước hình thành thói quen quản lý dữ liệu điện tử, thay thế dần phương thức ghi chép và lưu trữ thủ công.
Về lâu dài, dữ liệu được quản lý bài bản hơn cũng có thể giúp người kinh doanh dễ dàng theo dõi doanh thu, chi phí và tình hình hoạt động của mình, đồng thời thuận lợi hơn khi thực hiện các thủ tục liên quan đến thuế.
Cục Thuế tiếp tục hoàn thiện phương án triển khai
Sau cuộc họp, Cục Thuế tiếp tục tiếp nhận ý kiến từ các hiệp hội, đơn vị chuyên môn, doanh nghiệp công nghệ và cộng đồng doanh nghiệp để đánh giá toàn diện các phương án.
Trọng tâm trong giai đoạn tiếp theo là hoàn thiện yêu cầu nghiệp vụ, yêu cầu kỹ thuật, mô hình vận hành và phương án hỗ trợ người sử dụng, trên cơ sở cân bằng giữa hiệu quả, khả năng triển khai và nguồn lực thực tế.
Việc nghiên cứu kỹ trước khi triển khai có ý nghĩa quan trọng nhằm bảo đảm chính sách hỗ trợ khi đi vào thực tế không chỉ đáp ứng yêu cầu về mặt công nghệ mà còn thực sự giải quyết được những khó khăn mà doanh nghiệp nhỏ, doanh nghiệp siêu nhỏ, hộ và cá nhân kinh doanh đang gặp phải.
Nếu được triển khai hiệu quả, nền tảng số và phần mềm kế toán dùng chung miễn phí sẽ trở thành một công cụ hỗ trợ thiết thực, góp phần giảm chi phí tuân thủ, thúc đẩy chuyển đổi số và tạo điều kiện để khu vực kinh tế tư nhân thực hiện đầy đủ hơn các quy định về kế toán và thuế.
0938181123 
